Helal ekosistemini global ölçekte bir araya getiren ve bu anlamda dünyanın en önemli organizasyonları arasında yer alan 11. Dünya Helal Zirvesi ve Helal Expo Uluslararası Ticaret Fuarı, ikinci gününde de İstanbul Fuar Merkezi’nde ziyaretçilerini ağırlamaya devam ediyor. Zirve, Cumhurbaşkanlığı himayesinde, İslam İşbirliği Teşkilatı (İİT) ile İslam Ülkeleri Standartlar ve Metroloji Enstitüsü (SMIIC) iş birliği, Ticaret Bakanlığı ve Helal Akreditasyon Kurumu koordinasyonunda gerçekleşiyor.
Anadolu Ajansı (AA) Global İletişim Ortağı olarak yer alıyor ve “Helal ticaretinde inovasyon ve mükemmeliyetçilik” mottosuyla düzenlenen zirve, katılımcı ülkelerden gelen uzmanları, iş insanlarını ve akademisyenleri bir araya getirerek helal ekosistemini genişletmeyi hedefliyor.

İkinci günün öğleden sonraki oturumlarından birinde Pakistan Standart ve Kalite Kontrol İdaresi Helal Gıda Teknik Komitesi Başkanı Mufti Syed Arif Ali Shah Alhusaini, etanol (etil alkol), fermantasyon ve fermente ürünlerin helal sertifikasyonu süreçlerini değerlendirdi. Alhusaini, helal değerlendirmenin yalnızca ürünün bileşenlerine değil, aynı zamanda kullanım şekline göre yapılması gerektiğini vurgulayarak, etil alkol ve fermente ürünlerin helal değerlendirme sürecini üç temel boyutta ele aldı.
Alhusaini, helal‑haram hükmünün doğrudan ağız yoluyla, yani dahili kullanımda geçerli olduğunu ve bir maddenin içildiğinde ya da yutulduğunda sarhoşluk verip vermemesinin esas alındığını belirtti. Bununla bağlantılı olarak necaset–taharet hükmünün dış kullanım alanlarını, özellikle kozmetik ve farmasötik ürünleri ilgilendirdiğini ve maddelerin fiziksel temas ile uygulama şekillerine göre değerlendirilmesi gerektiğini ifade etti.
Ayrıca, ticaret, alım‑satım, tedarik zinciri ve gelirle ilgili hükümlerin, bir maddenin ekonomik dolaşımının Şer’i açıdan meşruiyetini belirlediğini, üretim, depolama ve dağıtım süreçlerinde helal uygunluğun ayrı bir kategori olarak incelendiğini dile getirdi.
Uluslararası Helal Denetleme ve Sertifikasyon (IHIC) Üst Yöneticisi (CEO) Dr. M Ashraf Ali Farooqui, klonlanmış bir inekten elde edilen insan (anne) sütüne benzer sütün Hanefi mezhebi açısından değerlendirilmesi üzerine yaptığı çalışmayı sundu. Farooqui, bu araştırmanın teknolojik, bilimsel ve etik temellerini açıklayarak, İslami ilkeler ışığında nasıl bir çerçeve çizilebileceğini ortaya koymayı amaçladığını belirtti.
Farooqui, modern biyoetik konularının nasıl değerlendirildiğine odaklandıklarını, analizlerinin bilimsel gerçekler, etik değerlendirmeler ve İslami prensiplerin bir araya getirilmesiyle yürütüldüğünü ifade etti. “Uzun vadeli etkilerin tespiti için araştırmaların sürdürülmesi gerekir” diyerek, insanınkine (anne) benzer sütün beslenme ve bağışıklık açısından potansiyel faydalarını, ancak Hanefi perspektifinden caizliğinin belirli koşullara bağlı olduğunu vurguladı.
Pakistan Gıda Bilimleri ve Tarım Üniversitesi’nden Prof. Dr. Imran Pasha, gayrimüslim tüketicilerin helal gıdaya yöneliminin arttığını ve sektörde ciddi bir büyüme beklentisi olduğunu söyledi. Pasha, helal gıdada kırmızı et, kanatlı eti ve tahıl ürünlerinin de payının bulunduğunu, küresel helal pazarının sürdürülebilir ve etik bir markalaşma ile bitki temelli gıdalar, alternatif proteinler ve üreticilerin desteklenmesi sayesinde hızla genişlediğini ifade etti.
Bu çerçevede, zirve katılımcıları, standartların harmonizasyonu, dijital sertifikasyon platformları ve yenilikçi Ar‑Ge yatırımlarının önemi üzerinde durarak, helal ekosisteminin sadece dini bir gereklilik değil, aynı zamanda küresel bir ekonomik fırsat olduğunu bir kez daha ortaya koydu.
Zirve, önümüzdeki yıllarda helal ekosistemini daha da entegre bir şekilde yapılandırmak, iklim değişikliği ve gıda güvenliği konularını da içine alacak yeni çalışma grupları oluşturmak ve uluslararası işbirliklerini genişletmek hedefiyle kapılarını kapatmadı. Katılımcılar, bu yılki bulguların ve önerilerin, hem yerel hem de küresel ölçekte helal ticaretin sürdürülebilirliğini artıracağına inandıklarını vurgulayarak, İstanbul’da gerçekleşen bu büyük buluşmanın uzun vadeli etkilerinin takibi için ortak bir izleme mekanizması kurulmasını talep etti.