
ABD’nin 45. başkanı Donald Trump, 6 Ocak 2021 tarihli bir konuşmasının BBC Panorama programında kurgulanarak yayınlanması üzerine, Florida’da iftira ve ticari uygulamalar yasasını ihlal ettiği gerekçesiyle 5 milyar dolar talep eden bir dava açtı. Dava dilekçesinde, Trump’ın sözlerinin “kasıtlı, kötü niyetli ve aldatıcı bir şekilde tahrif edildiği” belirtilerek, bu durumun “başkanın itibarına büyük zarar verdiği” iddia edildi.

BBC, geçen ay Trump’tan özür dileyerek konuşmanın “yanlış bir izlenim oluşturduğunu” kabul etti ancak “iftira davası için herhangi bir dayanak” olmadığını belirterek tazminat taleplerini reddetti. BBC sözcüsü, şirket avukatlarının Trump ekibine bir mektup gönderdiğini ve Yönetim Kurulu Başkanı Samir Shah’ın da Beyaz Saray’a kişisel bir açıklama yazdığını duyurdu. Shah, “konuşmanın kurgusunun istemeden şiddet çağrısı izlenimi verdiğini” kabul etti ve özür diledi.
Bu tartışmanın ardından, BBC Genel Müdürü Tim Davie ve Haber Direktörü Deborah Turness 2021’deki istifalarını duyurdu. Davie, “20 yıllık hizmetim boyunca bazı hatalar yapıldı ve sorumluluğu üstlenmem gerekiyor” açıklamasını yaptı. Turness ise, “BBC’ye zarar veren bu eleştirilerin asılsız olduğunu” vurguladı. Yönetim Kurulu üyesi Shumeet Banerji de Kasım ayının başında görevden ayrıldı; istifa mektubunda üst yönetimle ilgili “danışılmadığını” belirtti.
Trump, 14 Kasım’da “önümüzdeki hafta içinde 1 milyar ila 5 milyar dolar arasında bir tazminat talebiyle dava açacağız” açıklamasını yaptı. Hukuk ekibi, BBC’yi “kasıtlı olarak Trump’ın şiddet eylemlerine doğrudan çağrı yaptığı izlenimini yaratan bir kurgu ile kamuoyunu yanıltmakla” suçladı. Uzmanlar, ABD’de benzer iftira davalarının genellikle uzun süreceğini ve yüksek tazminat taleplerinin ancak somut zarar kanıtlarıyla kabul edilebileceğini belirtiyor. BBC’nin savunması ise, “haberin editoryal kararları ifade özgürlüğü çerçevesinde” olduğu yönünde.
Bu dava, yalnızca ABD‑İngiltere medya ilişkilerini değil, aynı zamanda uluslararası haber standartlarını da gündeme taşıdı. Birleşik Krallık Parlamentosu’nda bazı milletvekilleri, BBC’nin “kamu hizmeti misyonunu ihlal ettiği” iddiasıyla soruşturma talep etti. Öte yandan, Trump’ın destekçileri bu davayı “büyük bir siyasi saldırı” olarak nitelendirirken, eleştirmenler ise “medya manipülasyonu” konusunda daha sıkı denetim çağrısında bulunuyor.
İlerleyen haftalarda mahkeme dosyasının açılması ve BBC’nin savunma stratejisinin ortaya konması, hem medya dünyasında hem de uluslararası hukukta yeni tartışmalara yol açabilir.