
Birleşmiş Milletler Mülteciler Yüksek Komiserliği (BMMYK) ve İsviçre hükümeti ortaklığında gerçekleştirilen “İkinci Küresel Mülteci Forumu İlerleme Değerlendirmesi” toplantısı, Cenevre’de resmi bir törenle açıldı. Filippo Grandi ve Ignazio Cassis gibi üst düzey yetkililerin yanı sıra BM üyesi ülkelerden gelen temsilciler, mülteci topluluklarını temsil eden davetliler ve uluslararası sivil toplum kuruluşları da programa katıldı.

Toplantının açılış konuşmasında BMMYK Başkomiseri Filippo Grandi, iki yıl önce Cenevre’de gerçekleştirilen Birinci Küresel Mülteci Forumu’nu hatırlatarak, o tarihten bu yana mültecilerin karşılaştığı farklı zorlukların artışına dikkat çekti. Grandi, Sudan, Ukrayna, Gazze ve Myanmar gibi ülkelerde hâlâ süren şiddet olaylarını örnek göstererek, “Milyonlarca insan şiddetten kaçarak hayatta kalma mücadelesi veriyor” şeklinde uyarıda bulundu.
Grandi, mültecilerin sık sık günah keçisi ilan edildiğini ve insan kaçakçılarının bu durumu maddi kazanç sağlamak için acımasızca kullandığını vurguladı. Ayrıca politikacıların, mültecileri “seçim öncesi oy kazanma aracı” olarak istismar ettiğini söyleyerek, uluslararası toplumun bu yaklaşımı kesinlikle reddetmesi gerektiğini belirtti.
Küresel Mülteci Forumları çerçevesinde ülkelerin taahhüt ettiği fonların 2026 yılına kadar en kısa sürede aktarılması için bir kez daha çağrıda bulunan Grandi, bu kaynakların barınma, sağlık, eğitim ve entegrasyon projelerinde kritik rol oynayacağını hatırlattı. Özellikle Suriye gibi uzun süredir çatışma içinde olan ülkeler için sürdürülebilir geri dönüş ve yeniden inşa süreçlerinin finanse edilmesinin önemi vurgulandı.
Grandi, Suriye’de son bir yılda 1,2 milyon mülteci dahil olmak üzere 3 milyondan fazla Suriyelinin gönüllü olarak ülkelerine geri döndüğünü belirtti. “Suriye, yeniden inşa, istihdam yaratma ve temel hizmetlere erişim gibi alanlarda büyük yatırımlara ihtiyaç duyuyor. Kolektif desteğiniz bu süreci hızlandırabilir” diyerek, uluslararası toplumu somut adımlar atmaya davet etti.
1 Ocak itibarıyla BMMYK görevinden ayrılacak olan Grandi, “Mültecilerle ilgili süreçlere bir vatandaş olarak destek vermeye devam edeceğim” sözleriyle veda etti. Yeni bir BM Mülteciler Yüksek Komiseri’nin yakında belirleneceğini ve bu sürecin hâlihazırda tamamlanmak üzere olduğunu ifade etti.
Grandi, 17 Aralık’a kadar sürecek “İkinci Küresel Mülteci Forumu İlerleme Değerlendirmesi” kapsamında hâlâ tamamlanması gereken önemli çalışmalar olduğunu hatırlattı. Bu çalışmalar arasında ülkeler arası koordinasyon, finansal akışların şeffaflığı ve yerinden edilmiş kişilerin haklarının korunması yer alıyor.
Toplantı, güçlü bir çok taraflı iş birliğinin mültecilerin güvenli, sürdürülebilir ve insan onuruna uygun bir şekilde yeniden entegrasyonunu sağlamak için kritik olduğunu bir kez daha ortaya koydu. Uzmanlar, bu tür forumların sadece söz söylemekle kalmayıp, somut projeler ve bağlayıcı taahhütler üretmesi gerektiğini vurguluyor.