
Haikou Gümrük İdaresi’nin açıkladığı verilere göre, 360 milyon yuan (yaklaşık 51 milyon ABD doları) değerindeki sıfır vergili mal, adanın özel gümrük sisteminin ilk günü içinde ithal edildi. Bu rakam, Hainan Serbest Ticaret Limanı’nın (FTZ) dünya çapındaki en büyük serbest bölge olma iddiasını güçlendiren kritik bir gösterge niteliğinde.
Birinci hat üzerinden gelen başlıca kalemler ham petrol ve havacılık ekipmanları iken, ikinci hat üzerinden Çin anakarasına satılan gümrüksüz malların değeri aynı gün 14,69 milyon yuan olarak kaydedildi.
Bu işlemler, katma değeri %30 ve üzeri olan ürünlere izin veren yeni politika çerçevesinde gerçekleştirildi; bu çerçeve, tıbbi cihazlar, ilaçlar ve gıda gibi kritik sektörlerde toplam 808 000 yuan tutarında gümrük vergisi muafiyeti sağladı.

Hainan, 2018 yılında Çin hükümeti tarafından “tamamen serbest ticaret bölgesi” ilan edilmiş ve o zamandan beri bir dizi vergi ve gümrük kolaylığıyla uluslararası yatırımcıları çekmeyi hedeflemiştir. Yeni iki aşamalı özel gümrük sistemi, “birinci aşamada daha serbest erişim” ve “ikinci aşamada düzenlenmiş erişim” olarak tanımlanıyor; birinci aşama adanın denizaşırı pazarlarla entegrasyonunu hızlandırırken, ikinci aşama anakaradaki standart gümrük kontrollerini koruyor.
Uzmanlar, bu adımın Hainan’ın yüksek teknoloji ve hizmet odaklı ekonomiye dönüşümünü hızlandıracağını ve bölgedeki yatırım ortamını uluslararası düzeyde daha rekabetçi hâle getireceğini belirtiyor.
Havacılık ekipmanları ve ham petrol gibi yüksek katma değerli ürünlerin sıfır vergiyle ithalatı, yerel üreticilerin maliyet yapısını düşürerek ihracat potansiyelini artıracak. Aynı zamanda, tıbbi cihaz ve ilaç sektöründeki vergisiz giriş, Hainan’ın sağlık turizmi ve biyoteknoloji merkezine dönüşme vizyonunu destekleyecek.
Finansal analizciler, bu politikanın kısa vadede bölgeye yaklaşık 1,2 milyar yuan ek yatırım çekeceğini ve uzun vadede Hainan’ın GSYİH’sını %3‑5 oranında artırabileceğini öngörüyor.
Çin Merkez Hükümeti, Hainan’da denizaşırı firmalar için daha esnek bir iş ortamı yaratmayı ve çifte vergilendirme anlaşmalarını genişletmeyi planlıyor. ABD, Avrupa ve Asya‑Pasifik bölgelerinden gelen yatırımcıların ise bu gelişmeyi yakından izlediği ve potansiyel ortaklık fırsatlarını değerlendirdiği bildirildi.
Hainan’ın bu yeni gümrük modeli, sadece Çin içindeki ticaret akışını değil, aynı zamanda bölgesel ve küresel tedarik zincirlerini de yeniden şekillendirebilir.