Putin, AEB’nin Çok Kutuplu Dünyadaki Bağımsız Merkez Rolünü Vurguladı

Putin, AEB’nin Çok Kutuplu Dünyadaki Bağımsız Merkez Rolünü Vurguladı

Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, St. Petersburg’da gerçekleşen Yüksek Avrasya Ekonomik Konseyi toplantısında Avrasya Ekonomik Birliği’nin (AEB) çok kutuplu dünyanın bağımsız ve kendine yeten merkezlerinden biri olduğunu güçlü bir dille ifade etti. Bu konuşma, bölgesel entegrasyonun ve ortak ekonomik politikaların hız kazanması yönündeki sinyallerle doluydu.

Yüksek Avrasya Ekonomik Konseyi Toplantısı

Toplantıya Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov, Belarus Devlet Başkanı Aleksandr Lukaşenko, Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev ve Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan gibi bölge liderleri katıldı. Katılımcılar, AEB üyesi ülkeler arasındaki iş birliğini derinleştirmek ve ortak çıkarları pekiştirmek için bir dizi gündem maddesini masaya yatırdılar.

Putin’in Ortak Çıkarlar Üzerine Vurgusu

Putin, konuşmasında Rusya’nın AEB üyesi ortaklarla “karşılıklı çıkarlara dayalı işbirliğine büyük önem verdiğini” ve “üye devletler arasındaki ilişkileri geliştirmek için ortak çabaların artırılmasını umut ettiğini” söyledi. “Bu birlik içinde entegrasyon, Avrasya Ekonomik Yolu Bildirgesi temelinde ilerlemelidir” diyerek entegrasyonun yol haritasını hatırlattı.

Dış Etkilerden Bağımsız Ödeme Altyapısı

Putin, AEB’nin dış etkilerden bağımsız, istikrarlı bir ödeme altyapısı oluşturduğunu vurguladı. “Mutabakatların neredeyse tamamı ulusal para birimleriyle yapılmakta ve bu da ticari işlemlerin %93’ünü oluşturmaktadır” şeklindeki açıklaması, bölgenin finansal özerkliğine işaret ediyor.

Serbest Ticaret Ağının Genişlemesi

AEB’nin dış ticaret ortaklarının sayısını artırarak serbest ticaret ağını genişlettiği bildirildi. Putin, bu yıl İran ile serbest ticaret anlaşmasının yürürlüğe girdiğini, Birleşik Arap Emirlikleri ve Moğolistan ile yeni anlaşmalar yapıldığını, ayrıca Endonezya ile de benzer bir anlaşmanın imzalanmakta olduğunu açıkladı. En dikkat çeken nokta ise Hindistan ile hazırlanan tercihli anlaşma; 1,5 milyar nüfuslu ve yaklaşık 4 trilyon dolar GSYİH’ye sahip olan ülkeyle ticaretin derinleştirileceği belirtiliyor. “Anlaşma metnine ilişkin müzakerelerin ilk turu bir ay önce gerçekleşti ve Hint tarafı onay sürecini hızlandırmaya hazır” dedi.

Ortak Finans Piyasası Oluşturma Kararı

Putin, AEB içinde ortak bir finans piyasası kurulması yönünde atılacak adımları içeren bir karar taslağından söz etti. “Bu entegrasyon gündeminin kilit alanlarından biridir. AEB genelinde yatırımcılarımızın menkul kıymetlere ve borsalara erişimini kolaylaştırmayı, işletmelere kredi ve sigorta hizmetlerine en uygun koşulları sunmayı hedefliyoruz” şeklinde açıklama yaptı.

Kazakh President Tokayev’in Dijital ve Lojistik Vizyonu

Kazakistan Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev, AEB’nin dijital dönüşüm, yapay zeka ve ileri teknolojilerle uyumlu bir ekonomiye evrilmesi gerektiğini vurguladı. Ayrıca, “Ülkelerimiz Batı Avrupa ile Çin arasındaki doğu‑batı koridoru ile kuzey‑güney ulaşım hatlarının kesişim noktasında stratejik bir konuma sahiptir” diyerek bölgenin ulaşım merkezli potansiyeline işaret etti. Tokayev, gözlemci ülkelerle birlikte deniz ve demiryolu altyapısına yapılacak yatırımlarla ticari akışların optimize edilmesi ve taşıma maliyetlerinin düşürülmesinin öncelikli hedef olduğunu belirtti.

Ermenistan‑Azerbaycan Transit Anlaşması

Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Azerbaycan üzerinden Ermenistan’a transit yük taşımacılığı yolunun açılması ve ikili ticaretin başlaması için alınan kararlar nedeniyle Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev’e teşekkür etti. Bu gelişme, bölgesel ticaret akışlarının yeniden şekillenmesine katkı sağlayacak.

Belarus’un Dönem Başkanlığı Değişikliği

Toplantının sonunda Belarus Devlet Başkanı Aleksandr Lukaşenko, AEB’nin dönem başkanlığını 2026’da Kazakistan’ın devralacağını duyurdu. Bu rotasyon, birlik içinde liderlik sorumluluklarının eşit dağılımını pekiştirmeyi amaçlıyor.

Toplantının genel atmosferi, AEB’nin çok kutuplu dünyadaki etkisini artırma, ekonomik bağımsızlığı güçlendirme ve bölgesel entegrasyonu derinleştirme yönündeki kararlılığını açıkça ortaya koydu.