Kızakla Kış Hazırlığı: Erciş Köylülerinin Nesilden Nesile Aktardığı Ot Taşıma Geleneği

Erciş’te köylüler, kışın karla kaplı dağ yamaçlarından otları kızaklarla taşıyarak hayvanlarını besliyor.

Kızakla Ot Taşıma Geleneğinin Kökeni

Van’ın Erciş ilçesine bağlı Ağırkaya köyünde, yaz boyunca yüksek rakımlı meralarda biçilen otlar kışın kar yağışıyla birlikte kırsal ekonominin temelini oluşturuyor. Bu otlar, köy sakinleri tarafından kızaklara yüklenip kilometrelerce uzaklıktaki köye indirilerek hayvanların kışlık yem ihtiyacını karşılıyor. Traktör ve diğer motorlu taşıtların kar altında yol bulamadığı bu bölge için kızak, hem pratik hem de ekonomik bir çözüm sunuyor.

Köyde bu faaliyet, asırlar boyunca aynı yöntemle devam etmiş; geleneksel bilgi ve tecrübe yeni nesillere aktarılmıştır.

Günlük Mesai ve Zorluklar

Köylüler, otları topladıktan sonra kızakları karla kaplı yollara bindirir ve günlerce süren bir taşıma sürecine girerler. Bu süreçte, kızakların kaymasını önlemek için odun ve halat gibi doğal malzemelerle fren sistemi kurulur. Yüksek rakım ve sert hava koşulları, işin zorluğunu artırsa da, köylüler bu görevi bir dayanışma örneği olarak görürler.

Yerel Halktan Görüşler

Köy sakinlerinden Kamuran Yok, “Yazın emeğimizi veririz, kışın karşılığını alırız. Kar yağmadan bu iş olmaz. Kızakla taşımak hem kolay hem de alıştığımız bir yöntem. Buradan yetkililerden köyümüzdeki araziye yol yaptırmalarını istiyoruz” dedi. Bu sözler, hem geleneksel yöntemin sürdürülebilirliğine hem de altyapı eksikliğinin köylüler üzerindeki etkisine işaret ediyor.

Geleceğe Bakış

Yerel yönetimlerin ve sivil toplum kuruluşlarının desteğiyle, kızakla ot taşıma geleneğinin modernizasyonu ve genç nesillere aktarılması hedefleniyor. Çevre dostu ve düşük maliyetli bu yöntem, kırsal bölgelerde gıda güvenliği ve hayvancılık sürdürülebilirliği açısından büyük bir potansiyele sahip.