Yemeni Kültürü Yok Olmasın – Sivas’ta 38 Yıllık El İşi Mücadelesi

Yemeninin Köklü Tarihi ve Özellikleri

Yemeni, Anadolu’nun binlerce yıllık ayakkabı geleneğinin en güzel örneklerinden biri olarak hakiki deri ve manda köseleği ile üretilir. Doğal malzemelerden yapılan bu ayakkabı, hem nefes alabilirliği hem de uzun ömürlü yapısıyla tarih boyunca köylülerin ve şehir sakinlerinin vazgeçilmezi olmuştur.

Zafer Kıtlık’ın 38 Yıllık Mücadelesi

51 yaşındaki Zafer Kıtlık, Sivas’ın bir köşesinde, aynı dükkanında 38 yıldır kundura tamiri ve yemeni imalatı yapıyor. “Bu meslek kaybolmasın” diyerek, geleneksel ayakkabı kültürünü yaşatmak için elinden geleni yapıyor. Kıtlık, “Yemeniye talep çok az, fakat bu az talebi artırmak için vatandaşların yemeniyi alıp kullanması gerekir” diye vurguluyor.

Sağlık Açısından Yemeni’nin Üstünlüğü

Modern fabrikasyon ayakkabılar kimyasal maddeler ve sentetik derilerle üretildiği için terleme, koku ve mantar sorunlarına yol açabiliyor. Yemeninin %100 doğal yapısı sayesinde ayak sağlığı korunur, havalandırma sağlanır ve uzun vadede dermatolojik problemler minimuma iner. Uzmanlar, doğal malzemelerin ayak tabanına baskı dağılımını daha iyi sağladığını belirtiyor.

Ekonomik Zorluklar ve Gelecek Umudu

Günümüzde bir çift yemeninin fiyatı ortalama 1.500 TL civarında. Kıtlık, “Üretim kapasitem günlük 10 çift; talep çok az olduğu için bir sezonda sadece 2 çift satıldı” diyor. Ancak, yerel yönetimlerin ve kültür derneklerinin desteğiyle bu el işi geleneğinin turizm ürününe dönüştürülmesi ve genç nesillere öğretilmesi mümkün olabilir.

Vatandaşların Katkısı ve Çağrı

Zafer Kıtlık, “Yemeniyi alıp giyen herkes, bu kültürün devamına doğrudan katkı sağlıyor” diyerek, herkesin bir adım atmasını istiyor. Yerel okullarda ve etkinliklerde düzenlenecek atölye çalışmaları, gençlerin bu geleneği öğrenmesi ve geleceğe taşımaları açısından kritik öneme sahip.

Gelecek Nesillere Bir Miras

Yemeninin sadece bir ayakkabı değil, aynı zamanda toplumsal bir hafıza olduğunu unutmamak gerekir. Bu miras, Sivas ve çevre illerdeki diğer ustalarla birlikte korunursa, “yemeni” kelimesi bir nesilden diğerine aktarılmaya devam edecektir.