Yeşil Finans Türkiye’nin Büyümesine Katkı Sağlayacak

Osman Çelik, yeşil finansın Türkiye’nin sürdürülebilir büyümesine katkı sağlayacağını vurguladı.

11. Sürdürülebilir Finans Forumu Kapılarını Açtı

İş Dünyası ve Sürdürülebilir Kalkınma Derneği (SKD Türkiye) ile UN Global Compact Türkiye işbirliğinde düzenlenen 11. Sürdürülebilir Finans Forumu, bu yıl “İklim ve Kalkınma Hedeflerine Uyumlu Finans” temasıyla İstanbul Finans Merkezi VakıfBank Konferans Salonu’nda başladı.

Yeşil Finansın Stratejik Önemi

Hazine ve Maliye Bakan Yardımcısı Osman Çelik, açılışta yaptığı konuşmada, “Çevre ve iklimle uyumlu ilerleyen bir kalkınma anlayışı, uzun vadede verimliliği ve kaynakların doğru kullanımını da beraberinde getirecektir” diyerek yeşil finansın makroekonomik istikrarın temel taşlarından biri olduğunu belirtti. Çelik, bakanlık bünyesinde müstakil bir sürdürülebilir finans dairesi kurulduğunu ve bu birimin uluslararası finans kuruluşlarıyla yakın işbirliği içinde çalıştığını ifade etti.

Ekonomik Göstergeler ve Beklentiler

Çelik, “Türkiye ekonomisi 2024’te %3,3 büyüme kaydetti, milli gelir 1,4 trilyon dolara ulaştı ve kişi başına milli gelir 15 bin doların üzerine çıktı. 2025’in ilk üç çeyreğinde büyüme %3,7 seviyesinde gerçekleşti” diyerek son verilere ışık tuttu. Makroekonomik ve finansal istikrarın güçlendirilmesi, mali disiplinin korunması ve fiyat istikrarının kalıcı hâle getirilmesi hedeflerinin, yeşil finansın desteklediği politikalarla sağlanacağı vurgulandı.

İlgili açıklamalara göre, bütçe açığının milli gelire oranı 2024’te %4,7 iken bu yıl %3,6’ya gerilemesi öngörülüyor. Toplam borçluluk göstergeleri ise gelişmekte olan ülkeler ve dünya ortalamasına göre olumlu bir ayrışma sergiliyor; bu da finansal şoklara karşı bir tampon görevi üstleniyor.

Dış Finansman ve Paris Anlaşması Çerçevesi

“Dış finansman tutarı 15 milyar doları aştı” şeklinde bir açıklama yapan Çelik, enflasyon beklentilerinin geçici dalgalanmalarla birlikte iyileşme eğiliminde olduğunu, uygulanan program sayesinde makro‑finansal istikrarın güçlendiğini belirtti. Artan iklim risklerinin, ülkeleri ve finansal kuruluşları uzun vadeli, düşük karbonlu stratejiler benimsemeye yönlendirdiğini ifade etti.

Paris Anlaşması’nın küresel hedeflerine ulaşmak için yatırımların “düşük karbonlu ve iklime dirençli bir büyüme patikasına” kaydırılması gerektiğini vurgulayan Çelik, “Türkiye olarak biz de bu dönüşümün aktif bir parçasıyız” dedi. 2025 içinde uluslararası finansal kuruluşlardan sağlanan dış finansmanın 15 milyar doları aşması hedefleniyor.

Yeşil Yatırımlar ve Proje Portföyü

Çelik, “Yaklaşık 1 milyar dolarlık yatırımın harekete geçmesini planlıyoruz” diyerek, EBRD, Dünya Bankası, IFC ve Asya Kalkınma Bankası işbirlikleriyle sanayinin karbonsuzlaştırılması programına dahil edilecek 250 milyon dolarlık imtiyazlı iklim finansmanını açıkladı. Bu kaynakların çelik, çimento, alüminyum ve gübre gibi yüksek emisyonlu sektörlerde yeşil dönüşüme katkı sağlaması bekleniyor.

Yeşil tahvil ihracıyla sağlanan 2,5 milyar dolarlık finansmanın tamamının temiz ulaşım, yenilenebilir enerji, enerji verimliliği, sürdürülebilir su ve atık su yönetimi gibi projelere yönlendirildiği bildirildi. Çelik, “Ulusal Yeşil Finans Stratejisi ve Eylem Planı, şeffaf ve ölçülebilir bir yeşil finans ekosistemi oluşturmayı, kurumsal kapasiteyi güçlendirmeyi ve piyasa mekanizmalarını geliştirmeyi amaçlıyor” şeklinde hedeflerini özetledi.

Gelecek Vizyonu ve Uluslararası İşbirlikleri

Avustralya’da düzenlenecek COP31 sürecine de değinen Çelik, “Yeşil finans Türkiye’nin ekonomik büyümesini sürdürülebilir bir temele oturtmanın en etkili yollarından biri olacak. Çevre ve iklimle uyumlu bir kalkınma yaklaşımı, finansal sistemimizi daha güçlü ve dirençli hâle getirirken yatırımcının güvenini pekiştirecek” ifadelerini kullandı.

SKD Türkiye Yönetim Kurulu Başkanı Ediz Günsel, Türkiye’nin 2053 Net Sıfır hedefi doğrultusunda yaklaşık 650 milyar dolarlık yeşil dönüşüm finansmanı ihtiyacı olduğunu belirterek, “Karbonsuzlaştırma piyasalarının kısa sürede %160’tan fazla büyümesi ve yeşil tahvillerin 2025’te 1,2 trilyon dolara ulaşması bekleniyor” şeklinde bir perspektif sundu.

UN Global Compact Türkiye Yönetim Kurulu Üyesi Haluk Kayabaşı, iklim politikalarının dünya ısınmasını 1,5 dereceyle sınırlama zorunluluğunu hatırlatarak, “Mevcut gidişatla hiçbir şey yapmasaydık dünya 4 derece, mevcut politikalarla 3 derece, tam uygulanırsa 2,6 derece ısınma riskiyle karşı karşıyayız” dedi.

Panel ve Oturumlar

Forum kapsamında “Geçişin Finansmanı: Riskten Fırsata Dönüşüm” ve “SKA Yatırımları – Amaçtan Etkiye” gibi temalı paneller düzenlendi. Katılımcılar, geçiş finansmanı, sosyal etki yatırımları, karbon piyasaları, yeşil tahviller ve finansal dijitalleşme konularını masaya yatırarak, Türkiye’nin yeşil ekonomi yol haritasını şekillendirmeyi amaçladılar.