Şap Karantinası Hayvancılığı Zorlaştırıyor: Çobanların Sessiz Çığlığı

Aydın’da şap karantinası nedeniyle çobanlar hayvanlarını meraya çıkaramıyor, zor zamanlar yaşıyor.

Şap Karantinasının Hayvancılık Üzerindeki Etkileri

Bozdoğan’da yaşayan çoban Erdoğan Taşır, meraların kuraklığı ve hâlâ yürürlükte olan şap karantinası yüzünden hayvanlarını dışarı çıkaramadıklarını “Aylardır hazır yedirmek zorundayız. Şap hastalığının salgını da etkisiyle hayvancılık sektörü en zor günlerini yaşıyor.” diyerek anlattı.

Taşır, “Benim gibi pek çok çoban hayvanını günlerdir ahırda tutuyor, yem masrafları artıyor ve hayvanların psikolojik durumu da olumsuz etkileniyor,” diye ekledi.

Ülke genelinde hâlen şap hastalığı yaygın olduğundan, karantina kuralları hem küçükbaş hem de büyükbaş yetiştiricileri zor durumda bırakıyor. Karantina kapsamında hayvanların meraya çıkarılması yasak; bu da üreticileri sürülerini ahırda tutmaya mecbur ediyor. Ahırda uzun süre kalmak, hayvanların kilo alımını yavaşlatıyor, süt veriminde düşüşe yol açıyor ve veteriner masraflarını artırıyor.

Kurt Tehdidi ve Çoban Köpeklerinin Rolü

Taşır, “Yaylada gece gündüz kurt var, sürünün bekçisi köpekler” diyerek, çoban köpeklerinin hayvanları korudaki hayati önemine vurgu yaptı. Çoban köpekleri, 500 metre mesafedeki kurdun bile yaklaşmasını engelleyecek kadar çevik ve sadıktır. “Köpeğim olmasa sürüyü kurtlara karşı korumamız mümkün değil,” diye ekleyen Taşır, köpeklerin hem gözlem hem de savunma görevlerini yerine getirdiğini belirtti.

Ekonomik ve Sosyal Yansımalar

Şap karantinası, çobanların gelirlerini doğrudan etkiliyor. Meralara çıkamayan hayvanların yem maliyeti artarken, pazar fiyatları dalgalanıyor. Ayrıca, kırsal bölgelerdeki gençlerin tarım‑hayvancılık mesleğine yönelme isteği azalıyor; bu da uzun vadede sektörde iş gücü sıkıntısına yol açabilir. Çiftçiler, yerel yönetimlerden ve Tarım ve Orman Bakanlığı’ndan geçici istisna ya da destek paketleri talep ediyor.

İlerleyen Dönemde Beklentiler

Uzmanlar, şap hastalığının etkili bir aşı programı ve hassas karantina yönetimi ile kontrol altına alınabileceğini söylüyor. Bunun yanında, çoban köpeklerinin eğitim ve bakımının devlet tarafından desteklenmesi, hayvancılıkta sürdürülebilir bir çözüm sunabilir. Çiftçiler ise, bölgeye özgü güvenli otlatma alanları oluşturulması ve hastalık gözetim sistemlerinin güçlendirilmesi için yetkililere çağrıda bulunuyor.