AB Liderleri, Ukrayna’nın 2026‑2027 Finansmanını Zirveden Ayrılmayacak!

AB liderleri, Ukrayna’nın 2026 ve 2027 yılları için finansmanını güvence altına alacak karar alana kadar AB Liderler Zirvesinden ayrılmayacaklarını açıkladı.

Zirve Detayları ve Katılımcılar

Avrupa Birliği üye ülkelerinin devlet başkanları ve başbakanları, Brüksel’de bir araya gelerek Ukrayna’nın önümüzdeki iki yıl için ihtiyaç duyacağı mali ve askeri kaynakları belirlemek üzere kritik bir oturum gerçekleştirdi. Zirve öncesinde AB Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, AB Konseyi Başkanı Antonio Costa ve Dış İlişkiler Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ortak bir mesaj vererek, “Ukrayna’nın finansmanı konusunda net bir çözüm bulunmadan zirveden ayrılmayacağız” şeklinde uyardı.

Von der Leyen’in Açıklamaları

Ursula von der Leyen, konuşmasında AB’nin iki yıl boyunca Ukrayna’ya 137 milyar euro tutarında bir finansman sağlama taahhüdünde bulunduğunu, bunun %66’sının yani yaklaşık 90 milyar euro’nun AB bütçesinden karşılanacağını vurguladı. Von der Leyen, “Bu rakam hem bizim hem de IMF’nin tahminleri; şimdi tek yapmamız gereken bu fonları kesinleştirmek” dedi.

Finansman konusunda masada iki ana seçenek olduğunu hatırlatan von der Leyen, “Birincisi doğrudan AB bütçesi üzerinden borçlanma; ikincisi ise tazminat kredisi. Bugün hangi yolun tercih edileceğine karar verilecek” ifadelerini kullandı. Ayrıca Belçika’nın endişelerine değinerek, “Riskin paylaşılması gerektiği konusunda tamamen aynı görüşteyiz” şeklinde destek sözleri sarf etti.

Diğer Liderlerin Görüşleri

Antonio Costa, “2026‑2027 yılları için finansal ihtiyaçları güvence altına alma kararı Ekim ayında alınmıştı; şimdi bu kararı somutlaştırmamız gerekiyor” diyerek, karar alınmadan zirveden ayrılmayacaklarını yineledi.

Kaja Kallas, tazminat kredisinin en uygulanabilir seçenek olduğunu savunarak, “Rusya’nın sorumluluğu ve varlıklarının dondurulması bu kredinin temelini oluşturuyor” dedi. Kallas, Belçika’nın endişelerini gidermek için yapılan müzakerelere de değindi.

Donald Tusk, “Ya bugün para, ya da yarın kan” diyerek, kararın aciliyetini vurguladı. Kyriakos Miçotakis ve Gitanas Nauseda da tazminat kredisi yönünde oylarını dile getirdi.

Ulf Kristersson, dondurulmuş Rus varlıklarının kullanılmasını önererek, “Bu varlıkların AB fonlarına yönlendirilmesi, çözümün en hızlı yolu” şeklinde bir alternatif sundu.

Belçika Başbakanı Bart de Wever ise henüz resmi bir açıklama yapmadı; ancak ülkenin dondurulmuş Rus varlıkları üzerindeki konumu, tazminat kredisi tartışmasında kilit rol oynuyor.

Geçmiş Finansman ve Gelecek Senaryoları

AB, 2024 yılında Ukrayna’ya 50 milyar euro’luk bir paket sunmuş, bu paket içinde savunma ve yeniden yapılandırma fonları bulunuyordu. Şimdi ise iki yıl daha uzatılarak toplam 137 milyar euro’luk bir taahhüt söz konusu. Finansman kaynakları arasında Eurobond ihracı, özel sektör katılımı ve “Reconstruction Facility” gibi uzun vadeli mekanizmalar da değerlendiriliyor.

İlgili uzmanlar, tazminat kredisinin “risk paylaşımı” açısından AB üyesi devletler arasında mali eşitliği sağlayacağını, ancak borçlanma yolunun AB bütçesinin uzun vadeli sürdürülebilirliğini tehdit edebileceğini belirtiyor. Bu bağlamda, AB içinde hem mali hem de politik açıdan yoğun bir müzakere süreci yaşanıyor.

Sonuç ve Beklentiler

AB liderleri, zirve sonunda “Ukrayna’nın 2026‑2027 yıllık finansal ihtiyaçlarını güvence altına alacak mutabakata varıldığı takdirde” bir bildiri yayınlayacaklarını duyurdu. Kararın kesinleşmesi durumunda, Avrupa Parlamentosu’nun onayı ve üye devletlerin bütçe tasarılarına entegrasyonu takip edecek.

Bu kritik karar, hem Ukrayna’nın savaş sonrası yeniden inşa sürecine hem de AB’nin güvenlik ve dış politika tutumuna yön verecek; dolayısıyla Avrupa siyaseti açısından “sürmanşet” niteliği taşıyor.