ABD, Venezuela’ya Yaptırımları Sertleştiriyor

ABD, Karayip Denizi’nde bir petrol tankerini yakından takip ederek alıkoydu; bu hamle, Washington’ın Venezuela’ya yönelik yaptırım politikasını yeni bir seviyeye taşıdığını gösteriyor.

ABD’nin Karayiplerdeki Askeri Yığınağı ve Yeni Operasyon

ABD Donanması, Aralık 10’unda Karayip Denizi’nde, yaptırımları ihlal ettiği iddia edilen bir petrol tankerini durdurdu. Tankerin Venezuela ve İran’dan yaptırım kapsamında olan petrolü taşıdığı iddiasıyla, geminin mürettebatı ve yükü güvenlik birimlerine teslim edildi.

Bu tutuklama, Washington’ın bölgedeki askeri varlığını gözler önüne serdi. 15.000 askeri personel, birden fazla uçak gemisi, güdümlü füze destroyerleri ve amfibi saldırı gemileri, özellikle dünyanın en büyük uçak gemisi USS Gerald Ford de dahil olmak üzere, Karayiplerde konumlandırıldı. Uzmanlar, bu yığınağın uyuşturucu kaçakçılığına karşı bir operasyon olarak sunulsa da, aynı zamanda Venezuela’nın büyük petrol rezervlerine erişim stratejisinin bir parçası olabileceğini öne sürüyor.

Venezuela’nın Ekonomik Krizi ve Petrol Bağımlılığı

Venezuela, günde yaklaşık 900 bin varil petrol ihraç ediyor ve bu gelir, ülke bütçesinin %60’ından fazlasını oluşturuyor. EIA raporuna göre, Venezuela hâlen dünyanın en büyük kanıtlanmış ham petrol rezervlerine sahip, ancak teknik ve finansal sorunlar nedeniyle 2023’te küresel ham petrol üretiminin sadece %0,8’ini sağladı. ABD’nin bu hamlei, Maduro yönetiminin petrol gelirlerine doğrudan dokunarak ekonomik baskıyı artırmayı hedefliyor.

Geçmişte ABD, Venezuela’ya uyguladığı yaptırımlar kapsamında, ülkedeki petrol şirketlerine erişimi sınırlamış ve uluslararası finansman kanallarını kısıtlamıştı. Şimdi ise Karayiplerdeki askeri varlık, bu ekonomik baskıyı askeri bir boyuta taşıyarak daha geniş bir strateji izlediğini gösteriyor.

Uyuşturucu Kaçakçılığı, Karteller ve ABD’nin Tepkisi

Trump yönetimi, Tren de Aragua ve Cartel de los Soles adlı Venezuelalı suç örgütlerini “terör örgütü” olarak nitelendirerek, bölgedeki narkotik akışını durdurma bahanesiyle askeri müdahaleler gerçekleştirdi. Bu örgütlerin iddia edilen lideri Maduro’nun, ABD’yi “uyuşturucu savaşını bir bahane olarak kullandığını” savunması, iki taraf arasındaki gerilimi tırmandırdı.

Uluslararası hukuk uzmanları, ABD’nin Karayiplerdeki yirmiden fazla saldırısının büyük bir kısmının sivil teknelere yöneldiğini ve 80’den fazla kişinin ölümüne yol açtığını belirtiyor. BBC’ye konuşan eski ICC başsavcısı, bu operasyonların “barış zamanında sivillere yönelik planlı ve sistematik saldırılar” olduğunu iddia etti.

Venezuela’nın İç Siyaseti ve ABD’nin Politik Baskısı

Maduro, Hugo Chávez’in mirasını devralarak 2013’ten beri iktidarda. PSUV lideri olarak, parlamentoyu, yargıyı ve seçim konseyi gibi kritik kurumları kontrol altında tutuyor. 2024 seçimlerinde muhalefet adayı Edmundo González açık ara kazanmış olsa da, sonuçlar resmi olarak Maduro lehine ilan edildi.

Bu süreçte, muhalefet lideri María Corina Machado, Nobel Barış Ödülü’ne layık görüldü ve Aralık ayında Oslo’da ödülünü almaya gitti. ABD, bu gelişmeleri “Venezuelalı göçmen akını” ile bağdaştırarak, Maduro’yu “ekonomik çöküş ve göç dalgasının sorumlusu” ilan etti.

Gelecek Olarak Ne Bekleniyor?

Trump ve Maduro, 21 Kasım’da telefon görüşmesi yaptı; görüşmenin içeriği açıklanmasa da, Reuters’a göre Trump, Maduro’ya bir hafta içinde Venezuela’yı terk etme fırsatı sundu. Maduro bu teklifi reddetti.

Görüşmenin ardından, ABD “Venezuela çevresindeki hava sahasını kapatacağını” duyurdu ve “karadan” bir operasyon tehdidi savundu. Beyaz Saray sözcüsü, “Başkanın takdirinde olan seçenekler masada” diyerek olası askeri müdahalenin sinyallerini güçlendirdi.

Uzmanlar, ABD’nin Karayiplerdeki askeri yığınağının, bölgedeki narkotik operasyonlarından çok daha büyük bir stratejik amaç taşıdığını ve Venezuela’nın petrol rezervlerine erişim arzusunun da bu politikada önemli bir yer edindiğini vurguluyor. Bu gelişmeler, bölgesel güvenlik ve enerji dinamiklerinde uzun vadeli etkiler yaratabilir.