Cenevre’deki Barış Görüşmelerinde Tansiyon Tavan! Savunma Bakanı Kalem Kırdı

Cenevre’deki barış görüşmeleri, beklenenden çok daha sert bir atmosferde sürüyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın 28 maddelik barış planı Ukrayna’nın güvenlik ve egemenlik kaygılarını derinleştirirken, Ukrayna Savunma Bakanı Rüstem Umerov’un kalemi kırması olayın doruk noktasını oluşturdu.

Görüşmelerin Genel Çerçevesi

Ukrayna ile ABD heyetleri, İsviçre’nin Cenevre şehrinde bir dizi kapalı kapı toplantısı düzenleyerek uzun süredir ertelenen barış sürecini yeniden canlandırmaya çalışıyor. Ancak Trump’ın sunmuş olduğu 28 maddelik plan bir anda iki taraf arasında büyük bir gerilim yaratmış durumda. Plan, Ukrayna’nın toprak bütünlüğü, savunma kapasitesi ve ekonomik bağımsızlığı konularında radikal değişiklikler öngörüyor.

“Bu plan, Ukrayna’nın varlığını tehdit eden bir dış müdahale gibi görünüyor” diyen Ukrayna dışişleri danışmanı, oturumun başında bu görüşü dile getirdi.

Ukrayna Savunma Bakanı Rüstem Umerov’un Tepkisi

Toplantının en kritik anlarından birinde, güvenlik konularının tartışıldığı bir oturumda Umerov kalemi kırdı. Olay, diplomatik kaynaklar tarafından “baskının fiziksel bir yansıması” olarak yorumlandı. “Biz burada bir anlaşma imzalayacağız diye oturduk, ama her bir madde Ukrayna’yı daha da zayıflatıyor” şeklinde konuşan Umerov, bu hareketin bir protesto olduğunu belirtti.

Uzmanlar, bakanın bu tepkisinin Ukrayna içindeki siyasi baskıların da bir göstergesi olabileceğini vurguluyor. Özellikle Ukrayna ordusunun 1,5 milyon asker kaybı sonrası güçlerinin yarıya indirilmesi ve bazı füze sistemlerinin envanterden çıkarılması planı, bakanın tepkisini tetikledi.

Trump’ın 28 Maddelik Planı ve Eleştiriler

Planın en çarpıcı maddeleri arasında Ukrayna’nın “ABD‑Ukrayna Fonu” adı altında bir fonla yeniden inşa edilmesi ve bu fonun tam kontrolünün Washington’da olması bulunuyor. Ayrıca, plan NATO müttefiklerinin olası yeni bir savaşa müdahale etme hakkını da sınırlıyor. Türkiye dahil bazı NATO ülkelerinin Ukrayna’ya asker gönderebilmesi gibi bir madde, bölgesel güvenlik dengelerini yeniden şekillendirebilir.

Trump, sosyal medya üzerinden bu taslağı “Rusya’nın istek listesi” olarak nitelendirerek Ukrayna liderlerini “takdir etmemekle” suçladı. Bu söylem, hem Avrupa liderleri hem de Ukrayna içindeki muhalif gruplar tarafından sert bir şekilde eleştirildi.

Uluslararası Tepkiler ve Gelecek Adımlar

Avrupa Birliği ve Birleşmiş Milletler temsilcileri, görüşmelerin daha “konstruktif” bir zeminde devam etmesi gerektiğini vurguladı. Özellikle ekonomik koşulların Ukrayna’nın yeniden inşasını destekleyecek şekilde düzenlenmesi gerektiği konusunda ortak bir duruş sergilendi. Ancak, planın detayları hâlâ gizli tutulduğu için uluslararası kamuoyu “belirsizlik içinde” kalıyor.

Taraflar, bir sonraki oturumu “daha düşük tansiyonlu” bir ortamda gerçekleştirmeyi hedefliyor. Bu çerçevede, “İki taraf da kırmızı çizgilerini net bir şekilde ortaya koymalı ve müzakere masasında gerçek bir uzlaşma aramalı” diye bir yetkili, Cenevre’deki basına konuştu.

Görüşmelerin sonucunda, yeni bir çerçevenin hangi maddeleri içereceği hâlâ belirsiz olsa da, önümüzdeki günlerde aynı sert atmosferin devam etmesi bekleniyor. Bu gelişmeler, bölgesel istikrar ve uluslararası diplomasi açısından kritik bir dönemeç olarak görülüyor.