Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (IAEA), Ukrayna’daki nükleer tesislerin durumuna ilişkin yazılı bir rapor yayınladı. Raporda, Çernobil Nükleer Santrali’nde radyoaktif sızıntının önlenmesi için Şubat ayı başlarında inşa edilen “Yeni Koruma Kalkanı” adlı çelik yapının, bir drone saldırısı sonucu dış kaplamasının yanıp hasar gördüğü belirtiliyor.

IAEA müfettişleri, sahada yaptıkları incelemeler sonucunda kalkanın temel güvenlik işlevini artık yerine getiremediğini raporladı. Çatıda geçici onarımlar yapılmış olsa da, uzun vadeli ve kapsamlı bir restorasyonun zorunlu olduğu vurgulandı. Uzmanlar, hasarın sadece fiziksel değil, aynı zamanda radyoaktif partiküllerin yayılma riskini artırdığını de belirtiyor.
Rapor aynı zamanda, Zaporijyya Nükleer Güç Santrali’nde de kritik bir enerji kesintisi yaşandığını ortaya koydu. Savaşın başlangıcından bu yana 11. kez dış güç kaynağını kaybeden santralin, 330 kV hatları üzerinden yarım saatlik bir süreyle yeniden bağlandığı, ancak 750 kV hattının hâlâ kesik olduğu bildirildi. Bu durum, bölgedeki enerji güvenliği ve nükleer tesislerin dayanıklılığı hakkında yeni soru işaretleri oluşturdu.
Uzmanlar, Çernobil’deki koruma kalkanının tamamen yenilenmesi gerektiğini savunuyor. Çelik yapının güçlendirilmesi, yangın önleme sistemlerinin modernize edilmesi ve drone savunma mekanizmalarının entegre edilmesi öncelikli adımlar arasında. IAEA, uluslararası topluluktan acil mali ve teknik destek talep ediyor ve bölgedeki nükleer güvenliğin yeniden sağlanması için koordineli bir çaba gerektiğini belirtiyor.
Bu gelişmeler, dünya genelinde nükleer tesislerin savunma kapasitesine dair yeni bir gündem başlattı. Birçok ülke, drone saldırılarına karşı özel koruma sistemleri geliştirme çalışmalarını hızlandırma sözü verdi. Ayrıca, IAEA’nın raporu, Ukrayna’nın nükleer güvenlik protokollerinin yeniden gözden geçirilmesi ve uluslararası denetimlerin sıklaştırılması gerektiğine işaret ediyor. Çernobil’deki durumun yakından izlenmesi, bölgesel ve küresel güvenlik politikalarının şekillenmesinde kritik bir rol oynayacak.