
RS’de 23 Kasım tarihine planlanan erken seçim, Milorad Dodik’in siyasi sahneden çekilmesinin resmi bir işareti olarak görülüyor. Sinisa Karan, RS Bilim, Teknoloji ve Yüksek Öğrenim Bakanı ve eski İçişleri Bakanı kimliğiyle, Dodik’in uzun süredir yönettiği Bağımsız Sosyal Demokratlar Birliği’nin (SNSD) desteklediği en güçlü aday olarak kabul ediliyor.
“Karan, Dodik’in geride bıraktığı boşluğu doldurabilecek deneyime ve parti içi desteğe sahip,” diye yorum yapan Uluslararası Saraybosna Üniversitesi (IUS) Siyasal Bilimler Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Mustafa Krupalija, AA muhabirine açıkladı.

Dodik’in ayrılıkçı söylemleri, 2023 yılında Yüksek Temsilci Christian Schmidt’in kararlarını reddetmesiyle uluslararası alanda da yankı bulmuştu. Schmidt, RS Ulusal Meclisi’nin (NSRS) kararlarını iptal ederek, Dodik’in anayasaya aykırı hareketlerini engellemeye çalışmıştı.
Aralık 2023’te başlayan dava sürecinde Dodik’e 1 yıl hapis ve 6 yıl siyasi yasak cezası verildi. Mahkeme, bu cezayı para cezasına çevirse de, Bosna Hersek Merkez Seçim Komisyonu Dodik’i oy birliğiyle RS Başkanlığı görevinden aldı.
“Bu, Dodik’in uzun yıllar boyunca koruduğu otoritenin son darbelerinden biri,” diye ekledi Krupalija.
ABD’nin Bosna Hersek içinde artan diplomatik çabaları, Dodik’in istifasını hızlandırdı. Krupalija, “ABD’nin bölgedeki aktif politikası, Avrupa Birliği’nin etkisini azaltarak yeni bir güç dengesine yol açtı” dedi.
Öte yandan, IUS Uluslararası İlişkiler Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Jahja Muhasilovic, Türkiye’nin Bosna Hersek’teki jeopolitik önemine dikkat çekti: “Türkiye, Boşnakların güvenliğini sağlayan tek ülke olarak algılanıyor ve bu durum bölgedeki dengeyi değiştirebilir”.
Muhasilovic, ayrıca, Dodik’in yakın çevresindeki isimlerin hâlâ SNSD içinde kritik pozisyonlarda olduğunu, ancak “Dodik’in agresif tutumunun artık sürdürülemez bir hâle geldiğini” vurguladı.
Uzmanlar, erken seçimlerin kampanyanın erken başlamasına ve siyasi seslerin yükselmesine neden olacağını belirtiyor. Bir yıl sonra gerçekleşecek genel seçimler, Bosna Hersek’in yeni bir siyasi döneme girmesini tetikleyebilir.
Krupalija, “ABD’nin etkisi artarken, Rusya ve Türkiye’nin bölgedeki rolü de yeniden şekilleniyor; bu da RS’nin iç dinamiklerini karmaşık bir hale getiriyor” diyerek, çok taraflı bir rekabetin habercisi olduğunu söyledi.
Sonuç olarak, Dodik’in siyasi çekilmesi bir anda gerçekleşmedi; uzun süren yasal süreçler, uluslararası baskı ve iç politikadaki kırılmalar bir araya gelerek onun otoritesini erozyona uğrattı. Sinisa Karan’ın ön plana çıkması, RS’nin yeni bir lider arayışına girdiğinin açık sinyali olarak yorumlanıyor.