Eskişehir’de Salep Üretimi Mümkün

Prof. Dr. Duran Katar, Eskişehir’in salep üretiminde yüksek kalite ve verim potansiyeline sahip olduğunu belirtti.

Eskişehir’de Salep Üretimi Artık Mümkün

Eskişehir Osmangazi Üniversitesi (ESOGÜ) Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü Öğr. Üyesi Prof. Dr. Duran Katar, “Eskişehir’de yapılacak salep üretiminde kalite açısından kabul edilebilir bir verim elde edilebileceğini görüyoruz. Salep’in üretim merkezinin Eskişehir olmaması için hiçbir neden yok” diyerek bölgenin potansiyeline dikkat çekti.

Kış aylarının vazgeçilmez içeceklerinden salep, aynı zamanda doğal dondurma üretiminde de kritik bir bileşen olarak kullanılıyor. Ancak bu değerli bitki, doğal yaşam alanlarının azalması ve aşırı hasat nedeniyle nesli tükenme tehlikesi altında. Bu tehdit, “Doğadan toplanması yasak olan saleplerin sürdürülebilir bir şekilde yetiştirilmesi gerektiği anlamına geliyor.

ESOGÜ Ziraat Fakültesi, Prof. Dr. Duran Katar ve bir grup yerel üreticinin öncülüğünde bir pilot proje başlattı. Proje kapsamında, kısa bir tarla alanı oluşturularak salepler laboratuvar ve açık alan koşullarında yetiştirildi. İlk denemeler, Eskişehir’in iklim, toprak yapısı ve su kaynakları bakımından birinci sınıf salep üretimine elverişli olduğunu gösterdi.

Projenin detaylarını anlatan Prof. Dr. Duran Katar, “Doğadaki saleplerin çok büyük bir kısmı her yıl bir yumru üretirken, bizim çalıştığımız türlerin birden fazla yumru üretme özelliği var. Bu, tarla şartlarında salep yetiştirmeyi mümkün kılıyor” şeklinde açıklama yaptı. Bu özellik, üreticilere yılda birden fazla hasat imkanı sağlayarak ekonomik getiriyi artırıyor.

Salep bitkisinin biyolojik özellikleri üzerine yapılan araştırmalar, eski geleneksel toplayıcı yöntemlerine kıyasla modern tarımsal tekniklerin daha verimli ve sürdürülebilir olduğunu ortaya koydu. Uzmanlar, kontrollü seralar, organik gübreleme ve hastalık yönetimiyle yıllık verimin %30‑%50 oranında artırılabileceğini belirtiyor.

“Salep, birim alanına fazla miktarda para kazandıran bir ürün. Bir kilogram salebin fiyatı bugün neredeyse bir ton buğdayın fiyatına karşılık geliyor” diyen Prof. Dr. Katar, çiftçilerin bu alana yönelmesinin bölge ekonomisine büyük katkı sağlayacağını vurguladı. Bu yüksek birim fiyat, salep üretimini karlı bir girişim haline getiriyor ve özellikle kırsal bölgelerde istihdam ve gelir yaratma potansiyeli sunuyor.

Eskişehir’in mevcut tarımsal altyapısı, üniversitenin araştırma desteği ve yerel çiftçilerin ilgisi bir araya gelirse, şehir Türkiye’nin salep üretiminde lider konuma yükselmeye aday olabilir. Uzmanlar, önümüzdeki beş yıl içinde bölgedeki üretim hacminin %200‑%300 artış göstermesini öngörüyor.

Bu çerçevede, ESOGÜ’nün proje ekibi, çiftçilere teknik eğitim, tohum temini ve pazarlama desteği sağlamak için bir dizi seminer ve workshop düzenlemeyi planlıyor. Ayrıca, yerel yönetim ve özel sektörle işbirliği yapılarak, salep ürünlerinin işlenmesi, paketlenmesi ve yurtiçi‑yurtdışı pazarlarına entegrasyonu hedefleniyor.

Sonuç olarak, Eskişehir sadece tarihi ve kültürel zenginlikleriyle değil, aynı zamanda yüksek katma değerli bir tarımsal ürün olan salep sayesinde yeni bir ekonomik dinamizm kazanma yolunda. Bu gelişme, hem bölgesel kalkınmaya hem de Türkiye’nin doğal kaynaklarını koruyarak sürdürülebilir tarım modeline örnek teşkil ediyor.