Gözde Arpacık Neden Çıkar? Küçük Bir Şişlik, Büyük Bir Uyarı

Göz kapağında aniden ortaya çıkan, dokununca hassasiyet veren küçük bir şişlik…

Arpacık Nedir?

Göz kapağımızda, gözyaşını ve göz yüzeyinin nemini düzenleyen küçük yağ bezleri bulunur. Bu bezlerden biri tıkandığında yağ birikir, iltihaplanır ve arpaçık (hordeolum) adı verilen şişlik oluşur. Genellikle tek bir kırmızı nokta ya da beyaz bir pütür olarak görülür; ancak iltihap şiddetlendikçe ağrı ve şişlik artar.

Arpacık Neden Çıkar?

1. Göz kapağı hijyeninin ihmal edilmesi
Gün içinde göz kapağımıza ter, makyaj kalıntısı, yağ ve toz birikir. Bu maddeler yağ bezlerinin gözeneklerini tıkayarak iltihaba yol açar.

2. Blefarit (göz kapağı iltihabı)
Kirpik diplerindeki kronik iltihap, yağ bezlerini daha hassas hale getirir; sabahları “çapak” gibi bir şişlikle uyanmak sık görülür.

3. Yetersiz uyku ve kronik stres
Stres bağışıklık sistemini zayıflatır, göz kapağındaki bakteriyel dengenin bozulmasına neden olur; bu da arpacık riskini artırır.

4. Gözleri sık ovuşturmak
Elinizdeki bakteriler doğrudan göz kapağına taşınır, yağ bezlerini travmatize eder ve tıkanmaya yol açar.

5. Yağlı cilt yapısı ve kapalı gözenekler
Yağlı ciltlerde sebum üretimi fazladır; bu da göz kapağındaki bezlerin daha sık tıkanmasına sebep olur.

6. Kontakt lens hijyenine dikkat edilmemesi
Lens takıp çıkarırken ellerin yetersiz temizliği, bakteri ve yağ kalıntısının göz kapağına bulaşmasını kolaylaştırır.

Arpacık Kendiliğinden Geçer mi?

Çoğu zaman evet. Uygun bakım ve ılık kompres uygulamalarıyla birkaç gün içinde şişlik ve ağrı azalır. İşte en etkili yöntem:

İlk 5‑7 gün: Günde 3‑4 kez, 5‑10 dakika ılık (ama yanık olmayan) kompres uygulayın. Bu, tıkanan yağı eritebilir ve iltihabın dağılmasını sağlar.

İkinci hafta: Hijyen rutininizi sıkılaştırın; göz kapağınızı nazikçe temizlemek için pamuklu bir ped üzerine az miktarda bebek şampuanı veya göz kapağı temizleme solüsyonu sürün.

Uyarı: İlaçlı merhem, göz damlası ya da sıcak suyla aşırı ısıtma gibi yöntemler iltihabı göz çevresine yayabilir; bu yüzden doktor tavsiyesi olmadan kullanılmamalıdır.

Ne Zaman Doktora Başvurmalı?

Arpacık 10‑14 gün içinde iyileşmezse, şiddetli ağrı, görme bulanıklığı ya da göz çevresinde kızarıklık yayılması söz konusuysa mutlaka bir göz hastalığı uzmanına başvurulmalıdır. Uzun süren arpacıklar şalazyon adı verilen daha katı bir kist haline dönüşebilir ve cerrahi müdahale gerekebilir.

Arpacığın Tekrar Etmemesi İçin Ne Yapmalı?

• Göz kapağını günlük temizleyin: Pamuklu pedle hafif bir temizlik solüsyonu kullanın.
• Makyaj ürünlerini her akşam temizleyin ve göz kapağına uygun, yağsız ürünleri tercih edin.
• Kontakt lens kullanımında ellerinizi iyice yıkayın ve lens kutusunu haftada bir dezenfekte edin.
• Stresi azaltmak için yeterli uyku, dengeli beslenme ve düzenli egzersiz yapın.
• Gözlerinizi sık sık ovuşturmak yerine soğuk kompres veya göz damlalarıyla rahatlatın.

Son Söz

Arpacık, “küçük bir şişlik” gibi görünse de göz kapağının bize gönderdiği önemli bir uyarıdır. Hijyen ve bakım eksikliği, bu basit problemin kronikleşmesine ve görme konforunun bozulmasına yol açabilir. Erken müdahale ve düzenli temizlikle arpacığın tekrarını büyük ölçüde önleyebilir, göz sağlığınızı koruyabilirsiniz.