Doğu Türkistan İnsan Hakları İhlalleri Endeksi 2025 Açıklandı

Doğu Türkistan’da İnsan Hakları İzleme Yeni Döneme Giriyor

Uluslararası İnsan Hakları İzleme Örgütü (ETHR), 2025 Doğu Türkistan İnsan Hakları İhlalleri Endeksi’ni resmi olarak tanıttı. Endeks, son beş yılda bölgedeki tutuklamalar, gözetim, kültürel asimilasyon ve din özgürlüğü ihlallerini kapsamlı bir veri setiyle ortaya koyuyor.

ETHR, bu raporu hazırlarken sivil toplum kuruluşları, gözlemciler ve mağdurlardan gelen ilk el verileriyle birlikte, bölgedeki resmi istatistikleri de analiz etti. Rapor, özellikle 2024‑2025 yıllarında artan tutuklamalar ve zorunlu kamusal eğitim programlarını vurguluyor.

Endeksin Öne Çıkan Bulguları

• 2025 yılında tutuklanan kişi sayısı %18 artış gösterdi.
• Kültürel ve dilsel asimilasyon politikaları, eğitim kurumlarında %35 oranında artışla belgelendi.
• Dini ibadet özgürlüğü üzerindeki kısıtlamalar, özellikle Ramazan ayında yoğunlaştı.
• Uluslararası gözlemcilerin raporlarına göre, bölgedeki gözetim altyapısı genişletildi.

Rapor, bu bulgular ışığında uluslararası toplumun daha etkili yaptırımlar ve diplomatik baskı yollarını değerlendirmesi gerektiğini belirtiyor.