İran-Kazakistan İlişkileri Güçleniyor: 7 Mutabakat ve 3 Milyar Dolarlık Ticaret Hedefi

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Kazakistan ziyareti sırasında bölgesel iş birliğini artırma çağrısı yaptı ve toplam yedi mutabakata imza attı.

Resmi Temas ve İlk Görüşmeler

İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, resmi temaslar çerçevesinde Kazakistan’ın başkenti Astana’ya geldi. “Bölgemiz hassas ve karmaşık bir süreçten geçiyor…” diyerek, bölgedeki tek taraflılığın artışına dikkat çekti.

Kazakh lideri Kasım Cömert Tokayev ile bir araya gelen Pezeşkiyan, iki ülkenin ortak tarihsel, kültürel ve dini bağlarını vurguladı ve bu bağların İpek Yolu’nun mirası üzerine inşa edildiğini belirtti.

İkili Görüşmelerin Detayları

Pezeşkiyan, Orta Asya’ya özel önem verdiğini ve Kazakistan’ı “Hazar havzasında etkili bir komşu” olarak nitelendirdi. Görüşmenin ardından düzenlenen ortak basın toplantısında, “İran ve Kazakistan ortak bir medeniyet havzasını paylaşan iki Müslüman ülkedir” sözleriyle kültürel dayanışmanın altını çizdi.

Ekonomik İş Birliği ve Ticaret Hedefleri

Tarım, sanayi, madencilik, ulaşım, transit, bilim, kültür, yargı ve yeni teknolojiler gibi alanlarda kapsamlı iş birliği imkanları ele alındı. Pezeşkiyan, iki ülkenin ticaret hacminin son dönemde %40 arttığını ve “Ticaret hacmini 3 milyar dolara çıkarmayı hedefleyen yol haritası”nın hazır olduğunu duyurdu. Bankacılık sorunlarının çözülmesi, Ortak Ekonomik Komisyonu’nun güçlendirilmesi ve Avrasya Ekonomik Birliği ile serbest ticaret anlaşmasının tam anlamıyla hayata geçirilmesi, bu hedefe ulaşmanın kilit adımları olarak belirlendi.

Bölgesel ve Uluslararası Güvenlik

Pezeşkiyan, ABD ve bazı Batılı ülkelerin bağımsız ülkelerin egemenliğine yönelik baskılarını “tek taraflılık” olarak nitelendirerek, ikili ilişkilerin daha ciddi ve hassas bir şekilde geliştirilmesi gerektiğini vurguladı. Nükleer enerjinin barışçıl amaçlarla kullanılması, Şanghay İşbirliği Örgütü, Avrasya Ekonomik Birliği, İslam İşbirliği Teşkilatı ve Hazar’a kıyıdaş ülkeler arasındaki platformlarda ortak görüşlerin sürdürülmesi gibi konular da görüşme gündeminde yer aldı.

Kültürel ve Halklararası Etkileşim

İki ülke arasındaki tarihi ve kültürel bağları güçlendirmek amacıyla, kültürel, akademik ve turizm programlarının daha fazla desteklenmesi kararlaştırıldı. Pezeşkiyan, “Bu görüşmenin sonuçları ikili iş birliğini güçlendirme yolunda önemli bir adım” diyerek, iki ülkenin mevcut siyasi iradesinin ticaret ve yatırım hacmini artırma kapasitesine sahip olduğunu belirtti.

İmzalanan Mutabakatlar

Ziyaret süresince ulaşım, transit ve lojistik, kültürel değişim programları, adli iş birliği, sağlık hizmetleri, diplomatik temaslar ve medya alanlarını kapsayan toplam 7 mutabakat zaptı imzalandı. Ayrıca, iki ülkenin ilişki çerçevesini genişleten ortak bir bildiri de imzaya tanık oldu. Bu kapsamlı anlaşmalar, Tahran‑Astana ilişkilerinin geleceğine olumlu bir tablo çizmektedir.