
BURSA merkezli, İznik ilçesinden ve İstanbul’dan gelen 13 kadın, tersine göç prensibiyle doğup büyüdükleri 850 metre rakımlı Candarlı Mahallesi’ne yerleşti. Burada yaşayan dört kadını da yanlarına alarak, 4 yıl önce yaban mersini yetiştiriciliğine adım attılar.
İlk adımları, “Mahallemizde daha önce bir üretici vardı, biz de onun yanında işçi olarak çalışıyorduk. Muhtarımız ‘Biz neden yetiştiremeyelim?’ dedi.” şeklinde özetleyen Hülya Can (kooperatif başkanı) tarafından yönlendirildi. Projeye Bursa Büyükşehir Belediyesi Tarım A.Ş. ve Orman ve Köy İşleri Dairesi Başkanlığı (ORKÖY) destek verdi; fidan, eğitim ve teknik yardım sağlandı. Sonuçta 17 ortakla Candarlı Kadınları Yaban Mersini Tarımsal Kalkınma Kooperatifi kuruldu.

Başlangıçta kadınlar, “Fidanlarımızda kurumlar oldu, budama tekniklerini öğrenemedik.” gibi sorunlarla karşılaştı. Ancak kooperatif, organik tarım eğitimleri ve deneyimli uzmanların desteğiyle bu eksikleri kapattı. Kış aylarında don olayları nedeniyle traktör ve ATV’lerle tarlalara giderek ateş yakma yöntemiyle ürün kaybını önlediler.
Kooperatif üyelerinden Selin Güler (25), “Kadınların anaçlık duygusuyla ürünlerine göz gibi bakması, gece nöbetleri ve sürekli çalışmayı gerektirdi.” diyerek emeğin ve sabrın önemine değindi. Bu çaba, kooperatifin tüzel kişilik kazanması ve dış pazarlarda tanınmasıyla meyvesini verdi.
Üretilen yaban mersini, çevre il ve ilçelere satılarak sezon başına **500 bin TL**’ye kadar gelir sağladı. Bu gelir sayesinde kadınlar çocuklarını okuttuktan, kendi evlerine yatırım yapmaya kadar pek çok ihtiyacı karşılayabiliyor. Muhtar Ömer Yavuz, “Bu iş gençlerin köye dönüşünü de tetikliyor, bölge ekonomisine can suyu oldu.” dedi.
Kooperatif, sadece ekonomik fayda sağlamakla kalmadı; aynı zamanda sürdürülebilir tarım ve kadın dayanışması kültürünü yaygınlaştırıyor. Ürünler organik sertifikalı ve bölgeye özgü lezzetiyle pazarda yüksek talep görüyor.
Üyeler, kooperatifin büyüklüğünü artırarak yeni ürün çeşitliliği (çilek, ahududu) eklemeyi ve turizm temelli tarım aktiviteleriyle Candarlı’ya ziyaretçi çekmeyi planlıyor. Ayrıca, genç kadınların girişimciliğini desteklemek amacıyla eğitim atölyeleri ve mikro kredi programları oluşturulacak.
Bu başarı hikâyesi, “Kadın isterse her şeyi başarır, yeter ki ister.” mottosunun canlı bir kanıtı olarak, kırsal kalkınmada model bir örnek sunuyor.