Refah payı gelecek mi? Cumhurbaşkanı Erdoğan’dan asgari ücret mesajı

Cumhurbaşkanı Erdoğan, asgari ücrete yapılan %27 zam ve işveren maliyet desteği artışıyla ilgili açıklamalarda bulundu. Refah payı talebi yoğun olsa da, bu konudaki soruya yanıt vermedi.

Asgari Ücrette Yeni Düzey ve Zam Oranı

2026 için belirlenecek asgari ücret 28.075,50 TL olarak açıklandı. Bu rakam, bir önceki yılki seviyeye göre %27 zam anlamına geliyor. Erdoğan, “Yeni asgari ücret işçi ve işverenlerimize hayırlı olsun” diyerek bu artışı vurguladı.

Maliyet Desteği Artışı

Eski dönemde işverenlere verilen asgari ücret maliyet desteği 1.000 TL idi. Yeni kararla bu tutar 1.270 TL’ye yükseltildi. Böylece işverenler, çalışanların brüt ücretine ek bir destek alarak maliyet baskısını bir miktar hafifletecek.

Refah Payı Tartışması ve Çevreleyen Beklentiler

Türk-İş, asgari ücretin 29.828 TL’lik açlık sınırının altında kaldığını belirterek refah payı talebinde bulunmuştu. Cumhurbaşkanının açıklamasında bu konuya hiç değinmemesi, hem işçi sendikaları hem de bazı muhalefet kesimleri tarafından yakından takip edildi. Uzmanlar, refah payının uygulanması halinde hanehalkı gelir dağılımında önemli bir dengeleyici etki yaratabileceğini öne sürüyor.

Zamın Etkilediği 100’den Fazla Kalem

Asgari ücretteki %27 artış, sadece maaşları değil, sosyal güvenlik ve iş güvencesi ödemelerini de doğrudan etkiliyor. Önemli kalemler arasında:

İşsizlik Maaşı: Alt sınır %40, üst sınır %80 olarak belirleniyor. En düşük maaş 13.212 TL, en yüksek ise 26.424 TL oldu.

Kıdem Tazminatı: Brüt asgari ücret temelinde hesaplanan kıdem tazminatı, 25.808 TL’den 33.030 TL’ye yükseldi.

İhbar Tazminatı: 6 ay altı çalışanlar için 2 haftalık ödeme 10.223 TL’den 12.983 TL’ye, 6 ay‑1,5 yıl arası çalışanlar için 4 haftalık ödeme 20.446 TL’den 25.966 TL’ye çıktı.

Doğum İzni ve Rapor Parası: Doğum izni rapor parası en düşük 84.788 TL’ye, en yüksek 82.199 TL’ye çıkarıldı. Rapor parası ise ayakta tedavide 732 TL, yatarak tedavide 550 TL’ye yükseldi.

Yarı Zamanlı Çalışanların İşveren Ödemesi: Brüt asgari ücret üzerinden hesaplanan bu tutar 12.904 TL’den 16.388 TL’ye çıktı.

Staj ve Kalfalık Ücretleri: Stajyerlerin ödemesi 3.315 TL’den 4.210 TL’ye, kalfalık ücreti ise 11.052 TL’den 14.036 TL’ye yükseldi.

65 Yaş Aylığı ve Engelli Maaşları: 5.390,40 TL olan 65 yaş aylığı 6.845 TL’ye, engelli aylıkları ise %40‑%70 oranlarına göre 5.525 TL‑8.960 TL arasında değişiyor.

GSS ve BES Kesintileri: Genel Sağlık Sigortası primi %3’ten %6’ya çıkarılarak aylık 1.981 TL oldu. Bireysel Emeklilik Sistemi (BES) kesintisi de 780,09 TL’den 990,79 TL’ye yükseldi.

Genel Ekonomik ve Sosyal Etkiler

Uzmanlar, asgari ücretin bu seviyeye çıkarılmasının enflasyon baskısını artırabileceğini, ancak aynı zamanda tüketim gücünü yükselterek iç talebi canlandırabileceğini belirtiyor. “Zam, düşük gelirli hanehalklarının geçim sıkıntısını hafifletirken, işveren maliyetlerini de artırıyor. Bu denge, ekonomik politikaların titizlikle yürütülmesini gerektiriyor.” şeklinde değerlendirme yapıyorlar.

Gözlemciler ayrıca, refah payı konusunun hâlâ çözülmemiş bir sorun olduğunu ve ilerleyen dönemde bu talebin yeni bir yasa tasarısına dönüşebileceğini öngörüyor.

Gelecek İçin Beklentiler

Erdoğan’ın açıklamaları, asgari ücret artışının sadece bir sayı olmadığını, işsizlik maaşı, kıdem, ihbar, sosyal yardımlar gibi bir dizi sosyal hak ve ödemeyi yeniden şekillendirdiğini gösteriyor. Bu kapsamda, işveren ve çalışan temsilcilerinin yeni düzenlemeleri yakından takip etmesi ve olası ek düzenlemelere hazırlıklı olması gerekiyor.

Özetle, %27’lik asgari ücret zammı, Türkiye’nin sosyal güvenlik ve işgücü piyasasında geniş çaplı bir dönüşüm yaratırken, refah payı tartışması hâlâ bekleyişte. İlerleyen haftalarda bu konunun nasıl evrileceği, hem ekonomi hem de siyaset gündeminde kilit bir yer tutacak.