Sağlık Bakanı Memişoğlu’ndan Yurt Dışı Hekim Gerçeği ve 2026 Bütçe Hedefleri

Sağlık Bakanı Memişoğlu, TBMM Genel Kurulu’nda sağlık sistemindeki son dönüm noktalarını ve 2026 bütçe planlarını ayrıntılı bir şekilde sundu.

Genel Kurulda Sunum ve Vizyon

TBMM Genel Kurulu‘nda Sağlık Bakanlığı ve Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı’nın 2026 yılı bütçeleri, Meclis Başkanvekili Celal Adan’ın başkanlığında ele alındı. Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu sunumunda, Türkiye’nin bölgesel sağlık diplomasisiyle kriz anlarında nasıl bir “şifa aktörü” haline geldiğini vurguladı. “Türkiye Yüzyılı’na adım attığımız bu dönemde sadece bugünün ihtiyaçlarına değil, geleceğin sorumluluğuna da odaklanıyoruz” diyerek vizyonunu ortaya koydu.

Sağlık Çalışanları ve Yurt Dışı Hekim Algısı

Memişoğlu, son bir yılda 86 mevzuat düzenlemesi hayata geçirildiğini ve sistemin daha erişilebilir hâle getirildiğini belirtti. 2002 yılında 379 bin olan sağlık çalışanı sayısı, 5 kat artışla 1,5 milyona ulaştı. Hekim sayısı 92 binden 234 bine, hemşire ve ebe sayısı ise 113 binden 334 bine yükseldi.

Yanlış algıların önüne geçmek amacıyla, “iyi hal belgesi” alan hekimlerin yurt dışına gitmediği açıklandı. Resmi kayıtlara göre 2025 yılında 234 bin hekimden yalnızca **412** hekim yurt dışına çıkmış; aynı yıl **249** hekim ise yurt dışından Türkiye’ye dönerek hizmete katılmıştır.

Bu rakamlar, sağlık insan kaynağımızın büyük bir kısmının ülkede kalmaya devam ettiğini ve yurt dışı göçünün çok sınırlı olduğunu gösteriyor.

Hastane Altyapısı ve Yeni Yatırımlar

Son 23 yılda mevcut hastanelerin %80’i yenilendi veya yeniden inşa edildi. 794 yeni hastane hizmete alındı; toplam yatak kapasitesi 173 bine çıkarıldı. Ambulans filomuz 6 308 kara ambulansı ve 3 574 acil yardım istasyonuyla güçlendi; yıl sonuna kadar 856 yeni ambulansın da envantere katılması planlanıyor.

2026 yılı itibarıyla yerli ve milli GÖKBEY helikopter ambulansları hizmete girecek. Bu helikopterler, Türkiye’nin kendi mühendisliğiyle ürettiği, hayat taşıyan bir gurur kaynağı olarak tanıtıldı.

Sağlık tesisleri açısından, toplam 1 202 birincil basamak tesis (aile sağlığı merkezleri, sağlıklı hayat merkezleri vb.) mevcut. Bunların 461’i inşaat aşamasında, 628’i proje/arsa, 113’ü ihale aşamasında. İkinci ve üçüncü basamakta ise 435 tesis hizmete alınacak; bunların 165’i inşaat, 234’i proje/arsa, 36’sı ihale aşamasında.

Depremden etkilenen bölgelerde 109 sağlık tesisi 40,8 milyar liralık yatırımla tamamlandı; bu da bölgesel sağlık altyapısının güçlenmesinde kritik bir adım oldu.

Kişi Başı Hekime Müracaat ve OECD Kıyaslaması

Türkiye’de yıllık kişi başına hekime müracaat sayısı **12,2** iken OECD ortalaması **6,5**’tir. Bu, vatandaşların sağlık hizmetine kolay erişimini ve sistemin yeterliliğini göstermektedir. Evde sağlık hizmetleriyle 3,237,000 vatandaşın kapısına şifa götürüldüğü ve palyatif bakımda bir yılda 100 000’den fazla kişiye ulaşıldığı vurgulandı.

Görüntüleme kapasitesi olarak 438 MR ve 689 BT cihazı hizmet vermektedir.

Aile Sağlığı ve Kronik Hastalık Tarama Çalışmaları

Aile hekimliği sistemi güçlendirilerek, teşvik miktarları 3 katına çıkarıldı. Son bir yılda **302 yeni aile sağlığı merkezi** hizmete alındı; toplam **8 310** merkez ve **29 763** aile hekimi ülkenin dört bir yanında hizmet veriyor. Böylece aile hekimine düşen kişi sayısı **2 889**’a düşürüldü.

Aile hekimleri son bir yılda **35 milyon kronik hastalık taraması** yaptı, **7,3 milyon** yeni tanı koyuldu. Kanser taramalarıyla **19 bin** erken evre tanı elde edildi. Gezici sağlık hizmetleriyle **5,5 milyon** vatandaşa ulaşıldı; 15 milyondan fazla vatandaş ilk kez aile hekimiyle tanıştı.

Doğum ve Anne Sağlığı

2002’deki anne ölüm oranı (bin canlı doğumda 64) 2024’te **11,5**’e, bebek ölüm hızı (bin canlı doğumda 31,5) ise **8,9**’a geriledi. Normal Doğum Eylem Planı sayesinde primer sezaryen oranı %12,3 azaldı. 3 400 koordinatör ebe ve 1 524 gebe okulu ile anne adayları bilinçlendirildi.

Yeni **Annelik Yolculuğu Mobil Uygulaması** sayesinde hamileler doğum sürecini yakından takip edebiliyor.

Tütün ve Obeziteyle Mücadele

“Dumansız Türkiye” hedefiyle sigara bırakma poliklinikleri iki katına çıkarıldı. İdeal Kilonu Öğren, Sağlıklı Yaşa kampanyası ilk 3 ayda 81 ilde 10 milyondan fazla vatandaşın boy‑kilo ölçümü yapıldı; %65’i kilo fazlalığı taşıyor ve diyetisyen yönlendirmesi alıyor.

Sağlıklı Yaşam Strateji Belgesi, beslenmeden fiziksel aktiviteye, ruh sağlığından kronik hastalık önlemine kadar 10 yıllık yol haritasını belirliyor.

Organ Nakli ve Bilim‑Ürün Dönüşümü

150 nakil merkezinde yıllık ortalama **5 000 organ nakli** gerçekleştiriliyor. E‑Devlet üzerinden organ bağışı yapılabilmesi sayesinde 45 000 vatandaş bağışta bulundu.

Sağlıkta yerli üretim stratejisi kapsamında 41 stratejik öncelikli ürün, 13 aşı için teknoloji transferi ve yerli üretim başlatıldı. Fikirden Ürüne Portalı sayesinde doktor, mühendis, girişimci gibi herkes fikrini sisteme yükleyebiliyor, süreç tek kanaldan yönetiliyor.

Gelecek Vizyonu ve Reformlar

Memişoğlu, önümüzdeki dönemde koruyucu hizmetleri yaygınlaştırma, obezite ve bağımlılıkla mücadele, normal doğumu teşvik etme, sağlık iletişimini güçlendirme ve evde‑palyatif bakım modellerini bütüncül hale getirme planlarını duyurdu. İlaç fiyatlandırması, geri ödeme sistemi ve hastane yapı reformları da gündemde. Health Türkiye Portalı ve USHAŞ öncülüğünde sağlık turizmi kapasitesi artırılacak.

Sağlık sistemi, bilim temelli, insan odaklı ve yerli üretime dayalı bir ekosistem haline gelerek, “Sağlıklı Türkiye Yüzyılı” vizyonunu gerçeğe dönüştürmeyi hedefliyor.