Türkiye‑Azerbaycan 12. Dönem KEK Protokolü ve 110 Eylem Planı Resmen İmzalandı

Türkiye ve Azerbaycan arasında 12. Dönem KEK Protokolü ve 110 Eylem Planı imzalandı; iki ülkenin stratejik iş birliği kapsamlı bir yol haritası ile güçlendi.

İmza Töreni ve Katılımcılar

Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkan Yardımcısı Cevdet Yılmaz ve Azerbaycan Başbakanı Ali Asadov, Bakü’deki Bakanlar Kurulu binasında yürütülen üst düzey görüşmelerin ardından 12. Dönem Karma Ekonomik Komisyonu (KEK) Toplantısı’nı başlattılar. Toplantının sonunda iki lider, protokolü ve 110 maddelik eylem planını resmi olarak imzaladılar.

Protokolün İçeriği ve Hedefleri

KEK Protokolü, ticaret, enerji, yatırım, lojistik, eğitim ve kültür alanlarında somut projeler üretmeyi amaçlayan 110 maddelik bir eylem planını içeriyor. Plan, özellikle enerji koridorları, nahçıvan üzerinden doğal gaz hattı, Yeşil Elektrik İletimi ve Ticareti Projesi gibi stratejik girişimlere odaklanıyor. Yılmaz, bu eylemlerin “ortak ekonomik hedeflere emin adımlarla ilerlemek için bir yol haritası” olduğunu vurguladı.

Enerji ve Lojistik İş Birliği

Cevdet Yılmaz, “Türkiye ekonomisi, zorluklara rağmen büyüme ivmesini korurken Azerbaycan ile enerji iş birliğini derinleştiriyor” diyerek, bölgenin enerji güvenliğinin iki ülke arasındaki ortak çabalarla sağlanacağını belirtti. TANAP, Bakü‑Tiflis‑Ceyhan ve Bakü‑Tiflis‑Erzurum projeleri üzerinden elde edilen kazanımlar, yeni nesil transit ülkeler vizyonunu aşarak stratejik enerji merkezleri konumuna yükseltilmesi gerektiğini ortaya koyuyor. Yılmaz, “Hazar’ın zenginlikleri sadece boru hatlarıyla taşınmamalı; yenilenebilir enerji, dijital enerji yönetimi ve bölgesel enerji koridorlarıyla da değer katılmalı” dedi.

Eğitim, Kültür ve Toplum Bağları

İki ülkenin ortak tarihsel bağını “iki devlet, tek millet” ifadesiyle özetleyen Yılmaz, bu kardeşliğin ortak dil, kültür ve eğitim üzerinden daha da pekişeceğini vurguladı. Türkiye Maarif Vakfı’nın Azerbaycan’da Gence ve Nahçıvan’da yeni kampüsler açma planları, genç nesillerin ortak bir vizyonla yetişmesini sağlayacak. “Azerbaycan’ın evladı bizim evladımız, istikbali bizim istikbalimizdir” diyerek, toplumsal dayanışmanın ekonomik iş birliğine de yansıdığını belirtti.

Ekonomik Rakamlar ve Gelecek Hedefleri

Yılmaz, geçen yıl iki ülke arasındaki ticaret hacminin 8 milyar dolarla en yüksek seviyeye ulaştığını ve “15 milyar dolar” hedefinin sadece bir ara adım olduğunu söyledi. Türkiye’nin Azerbaycan’a yaptığı yatırımın 18 milyar dolar, Azerbaycan’ın Türkiye’ye yaptığı yatırımın ise 21 milyar dolar olduğu vurgulandı. 2024‑2025 döneminde ortak üretim, ortak yatırım ve üçüncü ülkelerde ortak projeler geliştirilmesi öncelikli hedefler arasında.

Yeni Eylem Planının Öne Çıkan Maddeleri

Yeni 110 maddelik plan, aşağıdaki başlıkları içeriyor:

• Serbest Ticaret Anlaşması araştırmaları
• Üçüncü ülkelerde yatırım‑hizmet ticareti iş birliği
• Nahçıvan enerji koridoru entegrasyonu için ortak çalışma grubu kurulması
• Ortak endüstriyel eğitim merkezleri
• Tarım iş birliği anlaşması
• Petrol‑doğalgaz projelerinde iş birliği genişletilmesi
• Sağlık, turizm, bankacılık ve kamu alımlarında tecrübe paylaşımı programları

Bu maddeler, önceki dönemde elde edilen %78 başarı oranının üzerine ek bir ivme kazandırmayı hedefliyor. “Her bir madde, iki ülkenin ortak vizyonunu somut adımlara dönüştürmek için bir köprü işlevi görecek” dedi Yılmaz.

Gelecek Vizyonu: Modern İpek Yolu ve COP31

Yılmaz, Orta Koridor’un “21. yüzyılın İpek Yolu” olarak stratejik önemini yineleyerek, “Çin Seddi’nden Avrupa’ya uzanan ticaretin kaderi Türkiye‑Azerbaycan ittifakıyla şekillenecek” ifadelerini kullandı. Ayrıca, Azerbaycan’ın COP29 başarısını hatırlatarak, 2025 yılında Antalya’da düzenlenecek COP31 için Türkiye’nin bu deneyimlerden faydalanacağını belirtti.

Toplantıya Türkiye Ticaret Bakanı Ömer Bolat**, Türkiye’nin Bakü Büyükelçisi **Birol Akgün** ve çeşitli bakan yardımcıları da katıldı. İki ülkenin ortak geleceğe dair kararlı adımları, bölgesel ve küresel arenada yeni bir iş birliği modeli oluşturma potansiyelini gözler önüne serdi.